Als IBT docent is regel 1: niet alle agenten zijn gelijk. De een is net nieuw, de ander is zeer ervaren. En weer een ander heeft een bepaalde fysieke (bijvoorbeeld vechtsport) of tactische achtergrond en de ander niet. Als docent behandel je ze niet allemaal gelijk maar leer je te differentiëren. De oud ATer die weer in blauw is daag je anders uit dan een jonge agent die net van de PA is.
Maar hoe doen we dat met docenten?
Moeten die allemaal op dezelfde manier lesgeven?
Allemaal volgens dezelfde methodiek, didactiek en werkvormen?
Uit eigen ervaring – na 35 jaar docent zijn – geef ik anders les dan toen ik begon. In het begin had ik veel houvast nodig en hield ik me vast aan protocollen en modellen. Denk aan didactisch model Van Gelder wat later door de Politie werd omgedoopt in Didactisch model Politie. Denk aan plaatje-praatje-daadje: dat moest echt in die volgorde. En als een collega wat anders deed raakte ik in de war. En geïrriteerd. En de methodische fasering nam ik ook letterlijk en strak: van vaardigheid naar rollenspel naar scenario. Precies zo en niet anders.
En dan zag ik ervaren IBT docenten – sommige met indrukwekkende carrière in blauw – die in het moment konden beslissen welke vraag ze gingen beantwoorden. En ze kozen in het moment een effectieve werkvorm. Stond niet in de lesvoorbereiding. Maar het lesdoel werd bereikt.
Ik merkte als niet blauwe IBT docent dat ik nerveus werd als er onverwachte vragen kwamen van de agenten. Die pareerde ik door snel weer naar het lesplan te gaan. Ervaren collega’s konden makkelijk ‘surfen’ tussen al die vragen en knoopten ze gewoon aan elkaar. Magie.
Later ging het steeds beter. Kon ik ook in het moment open staan voor wat zich aandiende. Kon ik inspelen op waar de behoefte op dat moment lag in plaats van strak vast te houden aan het lesplan en afgesproken werkvormen etc. En dan het meest bijzondere: ik haalde ook gewoon de afgesproken lesdoelen!
Een lesplan is een plan naar een leerdoel. Maar als je onderweg iets tegenkomt moet je daarop inspelen. Net als op straat, en daar noemen we het actie intelligentie. Laten we dit IBT-intelligentie noemen.
IBT docenten zijn verschillend. Qua ervaring en sterke kanten. De een staat in zijn kracht bij een strak lesplan, de ander stikt daarvan en heeft creatieve ruimte nodig.
Veel IBT centra gebruiken de theorie van de drie psychologische basisbehoeften in hun lessen: in verbinding met deelnemers, deelnemers beter maken (competentie) en deelnemers uitnodigen zichzelf te zijn en in hun kracht te staan (autonomie).
Maar die gelden natuurlijk ook voor de IBT docent zelf! Je wil een goede verbinding hebben onderling, je wilt in je kracht staan en je competent voelen om de lessen te geven. En je wil dat ook een beetje op je ‘eigen’ wijze doen. Want iedere IBT docent heeft zijn eigen ‘stijl’.
IBT docenten verschillen ook qua levensfase, vlak dat niet uit. Je perspectief op mensen, op lesgeven en op politie werk veranderd gedurende je leven. Net als bij de agenten zelf. Hoe mooi is een divers IBT docenten team!
Hier nog een toegift van een van de IBT pioniers Marco van der Hulst: