Als therapeut werk ik met MOL en ACT maar weet vrijwel niks van acute psychologische hulp, dus de uren direct na trauma of crisis. De paper die ik hier bespreek over het 6-C model leerde mij twee dingen: 1) dat deze methoden bestaan en 2) dat het mogelijk verstandig is om direct met een activerende coping benadering te beginnen. Ik deel dit niet omdat ik expert ben, ook niet omdat dit DE methode is maar omdat ik geloof in kennis en ervaringen delen. Jouw constructieve ervaring en expertise is zeer welkom.
De kern
Voor degene die niet houdt van veel lezen hier de essentie van de 6C aanpak: bij deze methode worden mensen in nood aangesproken door middel van 1&2) cognitieve communicatie, waarbij de hulpverlener de gebeurtenis binnen een 2) chronologische continuïteit kadert, terwijl hij aan hen 3) toegewijd blijft en de mensen 4) uitdaging en 5) controle biedt.
Zes elementen
De zes elementen die je hierboven kunt lezen zijn: Cognitive Communication, Challenge en Control, Commitment en Continuity. Deze zes elementen zijn het antwoordt op de acute stress respons (ASR) en zorgen ervoor dat de ASR niet overgaat in een Acute Stress Disorder (ASD) of later in een Post-Traumatic Stress Disorder (PTSD). De zes elementen komen uit psychologische en biologische theorieen die ik later zal beschrijven.
VERDIEPING
Hieronder bespreek ik de onderbouwing en filosofie van deze aanpak zoals beschreven in de papers. Let op: het betreft dus een bespreking van onderzoek en het is niet mijn mening of door mij uitgevoerd onderzoek.
Psychologie van een traumatische ervaring
Er is een natuurlijk beloop van een acute stressreactie die al of niet over gaat in een acute stress stoornis en mogelijk tot een post traumatische stress stoornis:
“The natural course of post-traumatic responses following the Acute Stress Reaction (ASR, up to 48 hours after the event) could include spontaneous remission, development of Acute Stress Disorder (ASD) up to one month later, and the subsequent development of Post-Traumatic Stress Disorder (PTSD) more than a month after the event”.
Snel er bij zijn
Er zijn aanwijzingen dat directe psychologische interventie belangrijk is aldus de auteurs van het artikel:
“evidence based mental health interventions should be in place in the immediate aftermath of a traumatic event (Dyregrov, 2008; Yule, 2006).
En later:
“Early response in these situations is of utmost importance. Immediate, focused and efficient interventions are beneficial for the reduction of acute stress reactions and a return to normal functioning, as well as for decreasing the risk of future onset of post-traumatic symptoms (Shapiro, 2012; Zohar, Sonnino, Juven-Wetzler, & Cohen, 2009)”.
Uit onderzoek zijn aanwijzingen dat deze interventies binnen een bepaald tijdsframe moeten plaatsvinden voor het beste effect:
“that there is a window of opportunity in the immediate hours of a perceived traumatic event, to reduce anxiety and confusion, restore stability and effective coping, and that this “window of opportunity” is not wider than six hours (Cohen et al., 2008; Zohar, Yahalom, et al., 2011)”
Psychologische eerste hulp (PFA)
De WHO definieert psychologische eerste hulp als ‘humane, supportive and practical assistance to fellow human beings who recently suffered exposure to serious stressors’. PFA is de overkoepelde naam voor diverse methoden van en is gebaseerd op:
“ an understanding that people affected by traumatic events will experience early stress reactions which may cause sufficient distress to impede adaptive coping and recovery (Brymer et al., 2006; Ruzek et al., 2007).
Het doel van PFA is
“ to reduce the initial ASR caused by events which are perceived as traumatic and to foster short- and long-term adaptive functioning and coping.
Problemen met PFA.
Er zijn drie problemen met de bestaande PFA: 1) er is te weinig wetenschappelijk bewijs, 2) ze zijn ontworpen voor specialisten en geven geen richtlijnen ‘hoe’ te handelen en 3) de bestaande richtlijnen zijn vooral gericht op:
“to provide supportive help, care and calmness, all of which lead to increased sense of helplessness which is one of the major triggers for PTE (ICD-10, World Health Organization, 2015).
These compassionate efforts may eventually increase passiveness and enhance the sense of helplessness, which is one of the main triggers for perceiving an event as traumatic (ICD- 10, World Health Organization, 2015) and predict PTSD later (Simeon, Greenberg, Nelson, Schmeidler, & Hollander, 2005).
Psychological debriefing
Dit is een item wat nogal eens opkomt, en dan met name de schadelijke effecten hiervan. Ik moet eerlijk zeggen dat ik geen overweldigend aantal studies vindt die een negatief effect beschrijven maar slechts een paar. Maar ik ben geen expert en als er twijfels zijn dan kies ik in dit geval graag voor zekerheid. Over psychologische debriefing wordt in dit artikel het volgend gezegd:
“Previous attempts at treating ASR and preventing PTSD have included psychological debriefing and treatment with benzodiazepines which have been showed to be either ineffective or even harmful (Bastos et al., 2015; Forneris et al., 2013; Zohar, Juven-Wetzler, et al., 2011)”.
SiX C Model
Dit model is ontwikkeld om bovenstaande problemen te verhelpen en is gericht op actieve coping, universele toepassing en geschikt voor niet professionals. De methode steunt op twee pijlers:
- That intervening during the first minutes/hours following the PTE provides the best “window of opportunity” for reducing an ASR and helps the person return to normal functioning (Bremner, 2006; Hantman & Farchi, 2015; Hobfoll, 2007; Schulenberg, 2016; Zohar, Juven- Wetzler, et al., 2011).
- That the skills needed to provide basic immediate cognitivefunctional psychological first aid (ICF-PFA) interventions should be accessible to the global nonprofessional community, as well as to professional first responders, just as basic medical first aid skills are accessible.
Vier onderliggende theorieën
Het 6C model basseerd zich op vier onderliggende modellen die ik laat zien maar die je zelf even op moet zoeken als je interesse hebt:
1. Hardiness (Khoshaba & Maddi, 1999) waaruit de volgende bouwstenen komen:
“the concept of hardiness refers to a personality construct which combines three attitudes that provide resistance to stressful events: commitment, control and challenge”
2. Sense of Coherence (Antonovsky, 1979)
Another theoretical framework reflecting resilience is that of sense of coherence (SOC). High SOC reflects the ability to understand and predict events in one’s life (comprehensibility), meet one’s daily demands and challenges (manageability) and perceive one’s efforts as worthwhile (meaningfulness).
High SOC is a strong predictor of better adaptation and even moderates the effects of negative events on mental and physical outcomes (Lutgendorf & Costanzo, 2003; Wolff & Ratner, 1999).
3. Self-Efficacy (Bandura)
The work of Bandura (1993) shows how self-efficacy, the belief that a person can perform and achieve an outcome despite existing barriers, predicts adaptation. People with high self-efficacy indeed adapt better to stressful situations and have less PTSD.
Self-efficacy can be increased by providing people mastery and control (Ozer & Bandura, 1990).
4. Neuro-psychology
Vanuit de neuropsychologie komen belangrijke inzichten die te maken hebben met directe interventie. Zo heeft de Prefrontale Cortex (PFC) uitgebreide verbindingen die acties in andere hersenregio’s accentueren of remmen, waaronder het remmen van de angstreacties van de amygdala. Waardoor gedrag, gedachten en emoties van bovenaf worden gereguleerd met betrekking tot de stressreactie (Arnsten et al., 2015).
Het is aangetoond dat de PFC erg gevoelig is voor de schadelijke effecten van stress en dat zelfs milde acute onbeheersbare stress een snel falen van de prefrontale cognitieve functie kan veroorzaken (Arnsten et al., 2012; Arnsten, 2009).
Tijdens stressvolle gebeurtenissen heeft hyperactiviteit van de amygdala de neiging om de PFC ‘uit te schakelen’, waardoor de cognitieve capaciteiten en het vermogen om de angstreactie van de amygdala naar beneden te reguleren en beheersen worden verminderd. Hierdoor ontstaat een vicieuze cirkel waarin primitieve circuits van het brein gedrag sturen (Arnsten et al., 2015).
Activering van de PFC, door middel van cognitief gerichte interventies helpt de stressreactie te verminderen en de amygdala naar beneden te reguleren (Goldin et al., 2008). Deze bieden de beste omgeving voor een kalmere, meer rationele en flexibele reactie na blootstelling aan een trauma.
Een gebrek aan PFC-activiteit leidt tot dominantie van het limbisch systeem waardoor het gevoel van hulpeloosheid toeneemt, wat een van de belangrijkste triggers is voor waargenomen trauma (Hantman & Farchi, 2015).
Gevoel van meesterschap – vergelijkbaar met zelfeffectiviteit,- en toekomstgerichtheid zijn positief gerelateerd aan frontale activering en omgekeerd gerelateerd aan amygdala-activiteit (Taylor et al., 2008).
Deze bevindingen vormen de basis om te proberen de verwerking van traumatische herinneringen te verschuiven van een gefragmenteerde en limbische dominantie-modus naar een meer georganiseerde en prefrontale verwerking. Een verschuiving dus van verhalende en emotiegerichte interventies naar cognitief gerichte interventies.
Tot slot
Het 6C model benadrukt de noodzaak om een persoon die een waargenomen traumatische gebeurtenis heeft meegemaakt, te begeleiden van een hulpeloze en passieve toestand naar een actieve en effectief functionerende persoon. Deze benadering is gebaseerd op de ICD-10-criteria voor ervaren trauma en op onderzoeken naar de negatieve relatie tussen de activering van de amygdala en cognitieve verwerking.
Lezen
Levy, E., Farchi, M., Gidron, Y., & Shahar,E. (2019). Psychological first aid through the‘SIX Cs model’−anintervention with migrants on the move.Intervention,18(1), 71-77
Farchi, M., Levy, T. B., Gershon, B. B., Hirsch-Gornemann, M. B.,Whiteson, A., & Gidron, Y. (2018). The SIX Cs model for ImmediateCognitive Psychological First Aid: From helplessness to activeefficient coping.International Journal of Emergency Mental Healthand Human Resilience,20(2), 1-12